Skip Ribbon Commands
Skip to main content

Chăn Nuôi

Chăn Nuôi
Thứ 3, Ngày 07/05/2019, 08:20
Thời điểm này người chăn nuôi lợn không nên chủ quan với bệnh dịch tả lợn châu phi
07/05/2019
Ngày 19/2/2019 Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông chính thức công bố ổ Dịch tả lợn Châu phi đầu tiên phát sinh tại tỉnh Hưng yên của Việt Nam.

Từ ngày 19/2/2019 ngày đến 29/3/2019 cả nước có 556 xã của 92 huyện thuộc 23 tỉnh thành có phát sinh bệnh Dịch tả lợn Châu phi với hơn 89.600 con lợn phải tiêu hủy bắt buộc gây thiệt hại lớn cho người chăn nuôi, đặc biệt trong giai đoạn xảy ra dịch do một bộ phận người dân lo sợ đã quay lưng với thịt lợn làm cho giá lợn giảm mạnh gây nhiều thiệt hại cho người chăn nuôi lợn. Hiện nay, dịch bệnh đã có dấu hiệu dừng lại, từ ngày phát sinh ổ dịch cuối cùng 29/3/2019 đến nay 16/4/2019 đã qua 18 ngày không có thêm ổ dịch mới phát sinh và theo thông tin từ Cục Thú y đã có một số tỉnh công bố hết dịch (Hòa Bình, Hưng Yên, Hà Nội). Tình hình hiện nay cho thấy bệnh Dịch tả lợn Châu Phi đã tạm thời được khống chế. Tuy nhiên theo thông tin từ Tổ chức Nông lương liên hiệp quốc (FAO) và Tổ chức Thú y thế giới (OIE), ngày 22 tháng 3 năm 2019 bệnh Dịch tả lợn Châu Phi đã xảy ra tại huyện Ou – Ya – Da thuộc tỉnh Ra-ta-na-ki-ri của Cam-pu-chia (giáp với tỉnh Gia-Lai và Đăk-Lăk của Việt Nam) nên nguy cơ dịch bệnh xâm nhiễm vào các tỉnh phía Nam là rất cao do việc vận chuyển, buôn bán lợn, các sản phẩm lợn. 

Trước tình hình trên ngành Thú y khuyến cáo người chăn nuôi lợn không nên chủ quan đối với bệnh Dịch tả lợn Châu Phi bởi khả năng bệnh có thể tái phát và lây lan. Nếu chủ quan và lơ là trong phòng, chống dịch, chắc chắn dịch bệnh xảy ra, hậu quả sẽ rất khó lường, do đó người chăn nuôi lợn vẫn phải tiếp tục duy trì và chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa dịch bệnh. Trước hết người chăn nuôi lợn cần hiểu rõ về bệnh Dịch tả lợn Châu Phi và những qui định trong công tác phòng, chống dịch để chủ động phòng ngừa hiệu quả, không để dịch bệnh xảy ra gây tổn thất về kinh tế, ảnh hưởng đến cuộc sống.

1. Thông tin về bệnh Dịch tả lợn Châu Phi

- Bệnh Dịch tả lợn Châu Phi được đánh giá là căn bệnh nguy hiểm nhất trên lợn hiện nay bởi những lý do sau:

        (1) Là một bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do vi rút gây ra, vi rút có kích thước lớn (200 nm) có vỏ bọc, hiện nay đã phát hiện có tới 22 genotypes. Đặc điểm bệnh là  lây lan nhanh trên loài lợn gây ra xuất huyết ngoài da và các cơ quan nội tạng; Gây bệnh cho lợn ở mọi lứa tuổi và mọi loại lợn. Không gây bệnh cho người.

(2) Tỷ lệ chết cao có thể lên đến 100%. Bệnh lây lan rộng qua phương tiện vận chuyển lợn, vật chủ trung gian, con người...

(3) Vi rút có sức đề kháng cao với môi trường: tồn tại với thời gian dài trong thịt đông lạnh (1.000 ngày); Thịt khô, da, mở (300 ngày); Phân chuồng ở nhiệt độ phòng (11 ngày); Chuồng trại nhiễm bệnh (30 ngày); Bột thịt (105 ngày)... Vi rút chết ở nhiệt độ 56oC trong70 phút; Thịt nấu chín ở nhiệt độ 70 oC diệt vi rút trong vòng 30 phút.

(4) Khi bệnh xảy ra sẽ trở thành dịch và tồn tại nhiều năm, khó thanh toán dịch. Lợn nhiễm bệnh thường mang trùng và bài thải vi rút suốt đời do vậy nếu để xảy ra bệnh sẽ rất khó để loại trừ được mầm bệnh.

(5) Bệnh xảy ra bắt buộc phải tiêu hủy toàn bộ đàn lợn mắc bệnh. Nghiêm cấm điều trị lợn bệnh, lợn nghi mắc bệnh.

(6) Bệnh được phát hiện từ năm 1921, đến nay gần 100 năm nhưng hiện vẫn chưa có vắc xin để phòng bệnhkhông có thuốc điều trị bệnh Dịch tả lợn Châu Phi, vì vậy giải pháp phòng bệnh là chính.

(7) Khi xảy ra bệnh: cấm vận chuyển lợn ra vào vùng dịch ít nhất là 30 ngày sau khi xảy ra dịch (có thể thời gian dài hơn nếu ổ dịch chưa kết thúc), gây thiệt hại về kinh tế lớn.

(8) Hóa chất sát trùng: Không phải loại hóa chất sát trùng nào cũng tiêu diệt được vi rút mà vi rút Dịch tả lợn Châu Phi chỉ mẫn cảm với ê-te và chloroform, dễ tiêu diệt bởi hóa chất thành phần có I – ốt.

(9) Bệnh nằm trong danh sách bệnh bắt buộc phải báo cáo với Tổ chức Thú y thế giới (OIE).  Hạn chế xuất khẩu là rào cản thương mại, thiệt hại kinh tế lớn.

- Đường truyền lây: Trong lợn bệnh vi rút được tìm thấy trong máu, các cơ quan nội tạng, dịch bài tiết, phân, nước tiểu. Vi rút gây bệnh Dịch tả lợn Châu Phi không có khả năng tự phát tán mà vi rút được phát tán chủ yếu qua tác động của con người nhất là đi lại, phương tiện vận chuyển đóng vai trò quan trọng là vật trung gian truyền bệnh. Đường truyền lây chủ yếu qua đường hô hấp và tiêu hóa: Do ăn những sản phẩm thừa có nhiễm bệnh; Bằng cách tiếp xúc trực tiếp giữa lợn bệnh hoặc lợn lành mang mầm bệnh với lợn khỏe mạnh (chất dịch, vết thương…). Ngoài ra côn trùng, ve, chuột... đóng vai trò vật trung gian truyền bệnh theo đường cơ học.

- Dấu hiệu để nhận biết bệnh: Thời gian ủ bệnh 3 – 15 ngày. Lợn bệnh có những biểu hiện lâm sàng như: không ăn, lười vận động, ủ rũ, sốt 41 - 42°C (nhưng ngoài bề mặt da sờ vẫn mát). Nằm chồng đống, thích nằm chỗ gần nước, chảy nước mắt, mũi. Có biểu hiện đau vùng bụng, lưng cong. Về tiêu hóa: nôn mửa, có biểu hiện tiêu chảy; tiêu chảy có máu. Trên da có dấu hiệu ửng đỏ, xuất huyết vành tai, đuôi, cẳng chân, da phần dưới vùng ngực và bụng, có màu sẫm xanh tím. Nhịp tim nhanh, thở gấp, khó thở. Lợn nái mang thai có thể bị sẩy thai... Lợn bị nhiễm Dịch tả lợn Châu Phi có nhiều triệu chứng, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh. Bệnh xảy ra ở thể quá cấp tính có khi không thấy rõ biểu hiện lâm sàng trước khi con vật chết. Nhìn chung biểu hiện các triệu chứng lâm sàng của bệnh Dịch tả lợn Châu Phi không khác biệt nhiều so với triệu chứng của bệnh Dịch tả lợn cổ điển và rất dễ nhẩm lẫn với bệnh Tai xanh.

07052019_01.jpg

Triệu chứng xuất huyết ngoài da. Ảnh: Tác giả.

07052019_02.jpg

Lợn bệnh tiêu chảy có máu. Ảnh: Tác giả.

2. Giải pháp ngăn ngừa

Với những đặc điểm của bệnh nêu trên trong giai đoạn này khi dịch chưa phát sinh trên địa bàn tỉnh và nguy cơ dịch bệnh xâm nhiễm vẫn còn, người chăn nuôi cần thực hiện các giải pháp cơ bản sau để ngăn ngừa Dịch tả lợn Châu Phi xâm nhập, cụ thể:

- Giám sát đàn lợn tại hộ nuôi. Khi có phát sinh ca nghi ngờ bệnh phải báo cáo ngay để khống chế khi dịch còn diện hẹp. Khi có động vật nuôi mắc bệnh người chăn nuôi báo cáo cho Trưởng ấp hoặc Nhân viên Thú y xã hoặc Ủy ban nhân dân xã hoặc Trạm Chăn nuôi và Thú y huyện. Trường hợp khẩn cấp có thể báo cáo cho Chi cục Chăn nuôi và Thú y theo số điện thoại 02753 545476

- Chủ động thực hiện an toàn sinh học là chìa khóa để phòng bệnh Dịch tả lợn Châu Phi; Các giải pháp an toàn sinh học cần áp dụng:

  1. Chăn nuôi theo mô hình chuồng kín. Hệ thống chuồng trại, có hàng rào xung quanh; tại cửa ra vào trại, dãy chuồng nuôi có hố vôi sát trùng người, phương tiện vận chuyển đi ngang qua.
  2. Thực hiện chăn nuôi cùng vào - cùng ra. Không nuôi các động vật khác như lợn rừng, gà, chó...trong trại;
  3. Hạn chế tối đa người và khách tham quan ra vào trại; Thực hiện qui trình vệ sinh, sát trùng đối với người, phương tiện trước khi vào trại;
  4. Kiểm soát vật trung gian truyền bệnh theo đường cơ học như ruồi, muỗi, chuột...theo định kỳ;
  5. Kiểm soát nguồn thực phẩm đưa vào trại lợn và nguồn thức ăn cho lợn; Tuyệt đối không mang thịt lợn sống vào trại. Đối với những hộ, trại sử dụng thức ăn thừa cho lợn ăn thì cần phải xử lý nhiệt thức ăn thừa thật kỹ trước khi cho lợn ăn.
  6. Định kỳ thực hiện qui trình vệ sinh sát trùng chuồng trại bao gồm vệ sinh sát trùng khu vực trong chuồng nuôi, khuôn viên trại, các thiệt bị, dụng cụ trước khi đưa vào trại...Lưu ý lựa chọn hóa chất sử dụng tiêu độc (vi rút Dịch tả lợn Châu Phi dễ tiêu diệt bởi hóa chất thành phần có I-ốt).

         (10) Thực hiện qui trình tiêm phòng đầy đủ những bệnh khác như: Lở mồm long móng, Tai xanh, Dịch tả lợn, Phó thương hàn, Tụ huyết trùng, .... và tăng cường chăm sóc, nuôi dưỡng tốt.

    - Người dân thực hiện "5 không"
  1. Không giấu dịch
  2. Không vận chuyển lợn nghi bệnh, mắc bệnh
  3. Không giết mổ (tiêu thụ) lợn nghi bệnh, mắc bệnh
  4. Không sử dụng thức ăn thừa trong chăn nuôi chưa qua xử lý nhiệt
  5. Không vứt xác lợn chết ra môi trường

    Thực hiện đầy đủ các giải pháp trên giúp ngăn ngừa hiệu quả không để dịch bệnh xâm nhập vào trại

    3. Những giải pháp chính xử lý ổ dịch Dịch tả lợn Châu Phi

    Khi dịch xảy ra, nhằm khống chế nhanh, không để dịch lây lan diện rộng các giải pháp cơ bản được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Cục Thú y hướng dẫn triển khai thực hiện gồm:

    (1) . Giải pháp tiêu hủy lợn:

    Cấm điều trị lợn bệnh, lợn nghi mắc bệnh và lập tức thực hiện công tác tiêu hủy lợn bệnh (người chăn nuôi có lợn bị tiêu hủy được hưởng chính sách hỗ trợ)

    a) Trường hợp 01 ổ dịch là hộ chăn nuôi, gia trại, cơ sở chăn nuôi nhỏ lẻ không có dãy chuồng riêng biệt hoặc chợ, điểm buôn bán lợn, sản phẩm lợn, cơ sở giết mổ lợn: Đối với địa phương lần đầu xuất hiện bệnh thì: Tiêu hủy toàn đàn trong vòng 24 giờ kể từ khi có kết quả xét nghiệm khẳng định dương tính với bệnh Dịch tả lợn Châu Phi. Việc tiêu hủy cũng được áp dụng đối với các đàn lợn liền kề với đàn lợn dương tính nhưng chưa được lấy mẫu xét nghiệm.

    - Tại vùng dịch, vùng bị dịch uy hiếp, trong vòng 48 giờ việc tiêu hủy được áp dụng với đàn lợn bị bệnh có triệu chứng lâm sàng của Dịch tả lợn Châu Phi mà không nhất thiết phải chờ có kết quả xét nghiệm nhằm ngăn chặn dịch bệnh phát tán, lây lan diện rộng

    b) Đối với chăn nuôi trang trại số lượng lớn có nhiều dãy chuồng riêng biệt thì tiêu hủy toàn bộ lợn trong chuồng, dãy chuồng có lợn bệnh; các dãy chuồng còn lại áp dụng các biện pháp an toàn sinh học và lấy mẫu giám sát định kỳ. Nếu phát hiện dương tính hoặc xét thấy có nguy cơ lây nhiễm cao thì tiêu hủy toàn trang trại

    (2). Kiểm soát vận chuyển lợn và các sản phẩm lợn

    - Lập chốt kiểm soát vận chuyển: nghiêm cấm vận chuyển lợn, sản phẩm lợn ra vào vùng dịch, vùng dịch uy hiếp (cơ quan thú y cấp tỉnh căn cứ tình hình thực tế điều chỉnh, xác định vùng bị dịch uy hiếp phù hợp để áp dụng giải pháp dừng vận chuyển).

    - Lợn trưởng thành có nhu cầu giết mổ được phép giết mổ dưới sự giám sát của cán bộ thú y với điều kiện kết quả xét nghiệm lợn phải âm tính với bệnh Dịch tả lợn Châu Phi. Thịt, sản phẩm thịt lợn chỉ được tiêu thụ trong vùng dịch, vùng bị dịch uy hiếp và vùng đệm.

    (3). Khoanh vùng ổ dịch, tiêu độc khử trùng,

    - Vùng dịch: là xã, phường nơi có dịch: thực hiện tiêu độc liên tục 01 lần/ngày trong vòng 1 tuần đầu tiên; 03 lần/tuần trong 2-3 tuần tiếp tlợn;

    - Vùng bị dịch uy hiếp: phạm vi 03 km xung quanh ổ dịch, thực hiện tiêu độc liên tục 01 lần/ngày trong vòng 1 tuần đầu tiên; 03 lần/tuần trong 2-3 tuần tiếp theo;

    - Vùng đệm: Trong phạm vi 10 km xung quanh ổ dịch, thực hiện tiêu độc với tần suất 01 lần/tuần liên tục trong vòng 1 tháng kể từ khi có ổ dịch;

          4. Chính sách hỗ trợ của nhà nước đối với hộ chăn nuôi có lợn phải tiêu hủy bắt buộc: Căn cứ Quyết định số 18/2019/QĐ-UBND ngày 04/4/2019 của Ủy ban nhân dân tỉnh Bến Tre về cơ chế chính sách hỗ trợ để khôi phục sản xuất vùng bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh, theo đó mức hỗ trợ trong trường hợp có lợn tiêu hủy bắt buộc: Đối với lợn con, lợn thịt các loại mức hỗ trợ 80% giá thị trường (tối thiểu 38.000 đồng/kg) tại thời điểm và tại địa phương có dịch bệnh xảy ra. Đối với lợn nái, lợn đực giống đang khai thác hỗ trợ bằng 02 lần so với mức hỗ trợ lợn thịt các loại tại thời điểm có dịch bệnh. Đồng thời điều kiện được hỗ trợ không nhất thiết phải đáp ứng điều kiện đăng ký kê khai ban đầu được Ủy ban nhân dân xã xác nhận khi bắt đầu nuôi.

Bệnh Dịch tả lợn Châu Phi một loại dịch bệnh nguy hiểm trên lợn. Theo ông Phùng Đức Tiến – Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đánh giá " dù Dịch tả lợn Châu Phi có dấu hiệu chững lại nhưng các địa phương vẫn phải chủ động, quyết liệt. Nếu chủ quan và lơ là trong phòng chống dịch, chắc chắn hậu quả sẽ xảy ra rất khó lường". Do đó, thời điểm này người chăn nuôi không nên chủ quan mà vẫn phải tiếp tục duy trì và chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa dịch bệnh, chú trọng khâu kiểm tra, giám sát dịch bệnh. Hàng ngày quan sát theo dõi sức khoẻ của đàn lợn. Khi phát hiện lợn có triệu chứng nghi bệnh phải cách ly ngay lợn mắc bệnh và khai báo với ngành thú y hoặc chính quyền địa phương, đừng gì một chút thiệt hại nhỏ mà không khai báo dịch bệnh lây lan sẽ gây thiệt hại lâu dài và lớn hơn. Chủ động thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa nêu trên là cách tốt nhất để ngăn ngừa dịch bệnh xâm nhiễm, phát sinh trong giai đoạn hiện nay./.

Phòng quản lý dịch bệnh – Chi cục Chăn nuôi và Thú y
                             KS. Lê Ngọc Thuận 



Lượt người xem:  197
Manage PermissionsManage Permissions
|
Version HistoryVersion History

Tiêu đề

Hình ảnh

Hình ảnh mô tả

Tóm tắt

Nội dung

Link thay thế nội dung

Ngày xuất bản

Tin nổi bật

Tác giả

Phân loại

Loại bài viết

Trạng thái

Lịch sử

Số lượt người đọc

Approval Status

Attachments

Content Type: Tin Tức Mở Rộng
Version:
Created at by
Last modified at by
Ảnh
Video
SỞ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TỈNH BẾN TRE
Địa chỉ: Số 26 - Đường 3/2 - Phường 3 - Thành phố Bến Tre - Tỉnh Bến Tre
Điện thoại: 075.3822101| Fax: 075.3825601 |Email: snn@bentre.gov.vn